„Szef – to sumienie moich szaleństw” (Józef Piłsudski o płk. Kazimierzu Sosnkowskim)

„Sejm Rzeczypospolitej Polskiej w 140. rocznicę urodzin człowieka symbolu wytrwałej walki o niepodległość, znakomitego organizatora Wojska Polskiego i niezłomnego orędownika sprawy polskiej na arenie międzynarodowej, ustanawia rok 2025 Rokiem Generała Kazimierza Sosnkowskiego” -uchwała z dnia 24 lipca 2024 r.

Kazimierz Sosnkowski urodził się 19 listopada 1885 r. w Warszawie. Studiował architekturę na uczelniach w Warszawie i we Lwowie. W 1908 r. założył Związek Walki Czynnej będący zalążkiem przyszłego Wojska Polskiego. Po wybuchu I wojny światowej organizował wymarsz I Kompani Kadrowej z krakowskich Oleandrów, przeszedł cały szlak bojowy Brygady. Był bliskim współpracownikiem Józefa Piłsudskiego. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. W czasie II RP piastował urząd ministra spraw wojskowych i inspektora armii. We wrześniu 1939 r. dowodził walkami na froncie południowym w walkach przeciwko Niemcom pod Lwowem. Na uchodźstwie był ministrem do spraw krajowych, a od 8 lipca 1943 r. Naczelnym Wodzem Polskich Sił Zbrojnych. Wspierał działalność Armii Krajowej w okupowanej Ojczyźnie, był przeciwny ustępstwom aliantów wobec ZSRR. W roku 1944 został zdymisjonowany, wyjechał do Kanady gdzie zamieszkał, tam też zmarł 11 października 1969 r. Jego prochy po 23 latach sprowadzono i złożono w podziemiach bazyliki archikatedralnej św. Jana Chrzciciela w Warszawie.

Upamiętniając postać generała Kazimierza Sosnkowskiego Archiwum Państwowe w Kielcach przygotowało wystaję materiałów archiwalnych związanych z pobytami Kazimierza Sosnkowskiego w Kielcach. Pierwszy z nich miał miejsce w sierpniu 1914 r. kiedy to Kazimierz Sosnkowski jako szef sztabu I Brygady Legionów dowodził oddziałami w walkach o Kielce. Druga wizyta inspektora armii w czasie uroczystość poświęcenia Pomniku Czynu Legionowego miała miejsce 2 października 1938 r. Dokonał on odsłonięcia pomniku wraz z ministrem komunikacji Juliuszem Ulrychem. Pomnik, autorstwa Jana Raszki, symbolizował legionistów z czterech dzielnic: Królestwa Polskiego, Małopolski, Śląska i Wielkopolski.

Przygotowała: Paulina Kaleta