8 września 2026
Zapraszamy do skorzystania z lekcji przybliżających wiedzę o Archiwum i jego zasobie. Oferujemy możliwość skorzystania z lekcji tematycznych, które prowadzą pracownicy Archiwum. Wybór tematów lekcji:
- Archiwum Państwowe w Kielcach – historia – zadania – zasób (Kielce – Konrad Maj, Paulina Kaleta, Sandomierz – dr Piotr Sławiński ).
Lekcja adresowana jest zarówno do uczniów szkól wszystkich szczebli, jak i studentów. Charakter wprowadzający ma zdefiniowanie podstawowych pojęć z zakresu archiwistyki, takich jak: archiwum, archiwistyka, źródło historyczne, zasób, zespól, jednostka archiwalna. Następnie omawiane są zadania i funkcje Archiwum Państwowego w Kielcach wraz z jego struktura organizacyjna. Kolejnym ogniwem jest rys historyczny archiwów ze szczególnym uwzględnieniem dziejów Archiwum Państwowego w Kielcach. Trzecia część lekcji wypełnia ogólna charakterystyka zasobu archiwalnego połączona z informacja o zasadach korzystania z materiałów archiwalnych. Całość lekcji zamyka prezentacja najciekawszych pod katem historycznym i wizualnym archiwaliów, ze zwróceniem uwagi na ich różnorodność pod względem formalnym, jerzykowym, chronologicznym, proweniencyjnym.
- Wizyta w archiwum – jak korzystać z zasobu – praktyczne wskazówki (Kielce – Konrad Maj, Paulina Kaleta, Sandomierz – dr Piotr Sławiński ).
Wizyta w archiwum – jak korzystać z zasobu to praktyczne wskazówki, których adresatem są głównie studenci oraz uczniowie szkól średnich, a w wyjątkowych sytuacjach także szkól niższego szczebla. Celem lekcji jest zapoznanie słuchaczy z warsztatem pracy historyka i archiwisty. Wprowadzeniem jest ogólna charakterystyka zasobu archiwalnego. W kolejnej części słuchacze zapoznają się z regulaminem pracowni naukowej, formami i zasadami udostępniania materiałów archiwalnych, cennikiem świadczonych przez Archiwum usług. Drugie ogniwo lekcji ma charakter praktyczny i składa się z instruktarzu korzystania z pomocy archiwalnych oraz ćwiczeń wypełniania formularzy i druków. Element zasadniczy lekcji stanowi wyszukiwanie przez uczniów bądź studentów informacji znajdujących się bezpośrednio w materiałach archiwalnych, a następnie krytyka i analiza wybranych źródeł historycznych.
- Archiwum Państwowe źródłem poznania genealogii i historii rodziny (Kielce – Konrad Maj, Paulina Kaleta, Sandomierz – dr Piotr Sławiński ).
Lekcja może być adresowana do uczniów wszystkich typów szkól. Jej celem jest zainteresowanie ucznia historia i genealogia własnej rodziny. Głównym elementem jest wskazanie metod prowadzenia poszukiwań genealogicznych i omówienie źródeł genealogicznych wraz z ich prezentacja. Uzupełnieniem jest informacja na temat gromadzenia i porządkowania materiałów genealogicznych oraz ich wykorzystania w tablicach i drzewach genealogicznych.
- Materiały archiwalne dotyczące Powstania Styczniowego w zasobie Archiwum Państwowego w Kielcach (Konrad Maj), istnieje możliwość (w oparciu o prezentacje multimedialną) przeprowadzenia takiej lekcji w szkole. Konspekt
- Źródła do dziejów I wojny światowej w zasobie Archiwum Państwowego w Kielcach – drogi do Niepodległości, istnieje możliwość (w oparciu o prezentacje multimedialną) przeprowadzenia takiej lekcji w szkole. Konspekt
- Źródła do dziejów harcerstwa na Kielecczyźnie przechowywane w zasobie Archiwum Państwowego w Kielcach, istnieje możliwość (w oparciu o prezentacje multimedialną) przeprowadzenia takiej lekcji w szkole. Konspekt
Bodzentyn – Zagroda Czernikiewiczów. W Bodzentynie, przy ulicy 3 Maja 13 znajduje się zabytkowa zagroda Czernikiewiczów. Zajmuje ona zachodnią połowę dawnej posesji należącej do tej rodziny. W skład zagrody wchodzą: budynek mieszkalny, budynek gospodarczy oraz wozownię, które wraz z zamykającym podwórze od ulicy Św. Ducha drewnianym ogrodzeniem tworzą zwarty zespół w kształcie czworoboku. Konspekt, Tekst, Pytania, Odpowiedzi.
Bodzentyn – poznaję historię mojego miasta. Bodzentyn, dziś to małe miasteczko, ośrodek o charakterze usługowym i krajoznawczym, siedziba gminy miejsko – wiejskiej. Niegdyś miasto biskupów krakowskich, siedziba zarządu klucza dóbr biskupstwa krakowskiego. Wszystko zaczęło się w 1355 roku, kiedy to biskup krakowski Bodzanta Jankowski, herbu Poraj założył na surowym korzeniu gród nad rzeką Psarką, któremu to nadał nazwę Bodzentyn „Bodzanta Episcopi Cracoviensis situ meliori investigato, illud ad locum paulumaltioremtranstulit, in quo et civitatis amplioreshabetagros, in radica crudaextirpatos, qui etami in hancdiemetirpatur, et ex suomominieillam Bodzantyn, quo et in hancdiemretinetintitulavit”. Konspekt, Tekst, Pytania, Odpowiedzi.
Kielce w powstaniu styczniowym. Po upadku powstania listopadowego rozpoczął się czas wzmożonego nadzoru policyjnego nad życiem publicznym w Królestwie Polskim. Trwał on aż do połowy XIX stulecia. Dopiero 1856 rok przyniósł dla społeczeństwa polskiego, w tym również Kielecczyzny, perspektywę zmian na lepsze. Klęska Rosji w wojnie krymskiej doprowadziła do osłabienia absolutystycznej monarchii. Podczas wizyty cara Aleksandra II w Warszawie zniesiono stan wyjątkowy, wprowadzono amnestię dla emigrantów powstania listopadowego, zezwolono na otwarcie w Warszawie Akademii Medyko Chirurgicznej i Towarzystwa Rolniczego. Tekst, Zadania, Odpowiedzi.
W naszym Archiwum istnieje również możliwość samodzielnego przeprowadzenia zajęć lekcyjnych przez nauczycieli. Zajęcia mogą zostać urozmaicone prezentacją materiałów archiwalnych związanych z konkretnym tematem, przygotowaną przez pracownika Archiwum Państwowego w Kielcach.